G.A.D, czyli General Anxiety Disorder

G.A.D, czyli General Anxiety Disorder to zespół lęku uogólnionego, czyli obecność uporczywego i uogólnionego lęku nie wiążącego się z żadnym określonym czynnikiem. Podkreśla się, że lęk ten cechuje się nieadekwatnie wygórowanym nasileniem – nie odpowiada rzeczywistym zagrożeniom. Ten typ lęku, charakterystyczny dla uogólnionych zaburzeń lękowych, określa się mianem „lęku wolnopłynącego” (ang. free-floating anxiety).

Wśród czynników psychologicznych, istotną rolę przypisuje się typom przywiązania do opiekunów wykształcanym w okresie wczesnego dzieciństwa – stwierdzono, że typy przywiązania lękowo-unikający i ambiwalentny wiążą się z uogólnionymi zaburzeniami lękowymi. Akcentuje się także rolę braku podstawowego poczucia bezpieczeństwa zapewnianego przez opiekunów, doświadczeń deprywacji, frustracji potrzeb dziecka, procesów kształtowania się autonomii i zachowań eksploracyjnych dziecka. Pacjenci z uogólnionymi zaburzeniami lękowymi często przejawiają cechy osobowości zależnej lub unikającej. Przyjmuje się, że istotny udział w kształtowaniu predyspozycji do wystąpienia uogólnionych zaburzeń lekowych ma neurotyczność (definiowana jako skłonność do reagowania negatywnymi emocjami na codzienne sytuacje). Według teorii poznawczo-behawioralnych, osoby z uogólnionymi zaburzeniami lękowymi cechują się dysfunkcjonalnymi wzorcami reagowania na potencjalne zagrożenia. Na dysfunkcje te składają się m.in. selektywne kierowanie uwagi na negatywne bodźce, zniekształcanie przetwarzanych informacji, niedocenianie swoich zdolności radzenia sobie z trudnościami. Z kolei teorie psychodynamiczne zakładają, że występowanie objawów lękowych uwarunkowane jest oddziaływaniem nieuświadomionych konfliktów wewnątrzpsychicznych. Przyjmują również, iż objawy lękowe pełnią istotną rolę we funkcjonowaniu mechanizmów obronnych.

 

Bibliografia:

1. Stanisław Pużyński, Jacek Wciórka: Klasyfikacja zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania w ICD-10. Opisy kliniczne i wskazówki diagnostyczne. Kraków: UWM „Vesalius”, 2007, s. 122-123.

2. Maria Siwiak-Kobayashi: Zaburzenia lękowe uogólnione i napadowe. W: Adam Bilikiewicz(red.): Psychiatria. T. II Psychiatria kliniczna. Wrocław: Urban&Partner, 2002, s. 450-452.

3. Jerzy Landowski, Wiesław Jerzy Cubała: Zaburzenie lękowe uogólnione. W: Standardy leczenia farmakologicznego niektórych zaburzeń psychicznych. Marek Jarema (red.). Gdańsk: ViaMedica, 2015, s. 188–200.